Je kat heeft geen interesse in de voerpuzzel die je net hebt neergezet. Hij snuffelt er even aan, tikt één keer met zijn poot en loopt weg. Of hij gaat ernaast zitten en kijkt jou aan, alsof jij het maar moet oplossen. Grote kans dat de puzzel daarna in de kast verdwijnt.
Zonde, want meestal ligt het niet aan je kat. In dit blog lees je de tien oorzaken die ik het vaakst zie. Zo ontdek je snel waar het bij jullie misgaat, en krijg je tips om je kat alsnog aan het puzzelen te krijgen.
Je kat is niet lui of dom
Onderzoekers van de Universiteit van Californië vroegen ruim 3000 kattenbezitters hoe ze hun kat voeren en of ze een voerpuzzel gebruiken. Van de mensen die ermee gestopt waren, zei 41% dat hun kat te lui was. Ongeveer evenveel zeiden dat hun kat de puzzel niet doorkreeg. En van de mensen die nog geen puzzel hadden gebruikt, wist een kwart niet hoe je er een kiest of gebruikt.
“Lui” is in dat onderzoek wat de eigenaar dacht, niet wat er bij de kat gemeten is. Ik kijk er anders naar. Gedrag is communicatie, en een kat die een puzzel laat liggen, vertelt je iets. Er klopt iets niet aan de puzzel, aan het moment of aan de omgeving. Afhaken betekent dus niet meteen dat je kat niet van puzzelen houdt. Zie het als informatie, want daar kun je iets mee.
Het ligt aan de puzzel
Oorzaak 1: Je kat weet niet dat er eten in zit
Jij weet dat je net een voerpuzzel voor hem hebt neergezet, en waar dat ding voor dient. Je kat ziet vooral iets onbekends op de grond. Dat er eten in zit, en dat moeite doen iets oplevert, moet hij nog ontdekken. Sommige katten zijn ook voorzichtig bij iets nieuws. Ze snuffelen eraan en houden daarna liever een beetje afstand.
Oorzaak 2: De puzzel is (nu nog) te moeilijk
Je kat heeft door dat er iets lekkers in zit, maar het duurt te lang voordat hij iets vindt. Hij probeert het een paar keer, krijgt niets, en stopt ermee.
Voor een kat die nog niet eerder gepuzzeld heeft, is een puzzel met schuifjes, deksels en laatjes een grote stap. Ook een puzzel die op de verpakking “makkelijk” heet, kan voor jouw kat op dit moment te moeilijk zijn. Het niveau op de doos is gemaakt voor een gemiddelde kat, en soms zelfs voor een hond.
Oorzaak 3: De puzzel past niet bij hoe je kat graag puzzelt
Katten verschillen flink in hoe ze puzzelen. De ene kat schuift, duwt en vist het liefst met zijn poot. De andere zoekt met zijn neus en zijn tong. Een pootwerker kan met zijn nagels blijven haken in een snuffelmat. En een neuswerker heeft weinig aan een puzzel met diepe vakjes waar hij met zijn poot in moet graaien.
Welke soorten voerpuzzels er zijn en bij welke kat ze passen, lees je in Welke voerpuzzel past bij mijn kat?

Oorzaak 4: De puzzel is te makkelijk geworden
Ook een kat die een puzzel eerst prachtig vond, kan zijn interesse verliezen. Heeft hij hem eenmaal door, dan is de uitdaging eraf.
Bij mij thuis is Ivy daar het voorbeeld van. Ze vraagt via haar praatknoppen meerdere keren per dag om “puzzel”. Maar de meeste kattenpuzzels heeft ze in een mum van tijd leeg, en daarna kijkt ze er nauwelijks meer naar om. “Geen interesse” betekent bij zo’n kat juist: dit is te saai geworden.

Het ligt aan het moment
Oorzaak 5: Je kat voelt zich niet lekker
Haakt je kat af terwijl hij eerst graag puzzelde? En eet hij ook uit zijn gewone bak minder, kauwt hij anders of laat hij voer vallen? Dan kan er iets anders spelen, bijvoorbeeld pijn in zijn bek. Katten laten ongemak vaak pas laat zien. Dat hoort eerst bij je dierenarts, voordat je verder gaat met puzzelen.
Oorzaak 6: Het voer is de moeite niet waard
Puzzelen kost moeite. Of je kat die moeite wil doen, hangt af van wat erin zit en van hoeveel trek hij heeft. Voor de ene kat zijn brokjes een feestje, voor de andere niet. En heeft je kat net gegeten, of staat zijn voerbak de hele dag vol, dan is er weinig reden om voor een brokje te gaan werken.
Daarbij zijn de meeste puzzels gemaakt voor droogvoer. Doet jouw kat vooral moeite voor natvoer of een liquid snack, dan laat hij een brokjespuzzel al snel links liggen.
Noor is daar een goed voorbeeld van. Brokjes zeggen haar weinig. Maar met een liquid snack in de Puppy Lickin’ Layers likt ze bijna twee minuten aan één stuk door.

Oorzaak 7: De puzzel staat de hele dag klaar
Een puzzel die de hele dag op de grond staat, is meestal leeg. Je kat leert dan: aan dat ding valt niets te halen. Zo wordt de puzzel steeds minder interessant. Een puzzel die op een vast moment tevoorschijn komt, is juist elke keer gevuld. Daardoor wordt hij iets waar je kat naar uitkijkt.
Oorzaak 8: Je laat je kat alleen puzzelen
Veel mensen zetten de puzzel neer en gaan zelf iets anders doen. Heel begrijpelijk, maar zeker voor een kat die net begint met puzzelen, is jouw aandacht vaak nog interessanter dan die puzzel. Hij moet dan kiezen: puzzelen, of achter jou aan.
Ook een ervaren puzzelaar checkt graag even waar je bent. Hieronder zie je Noor met haar puzzel. Ze is lekker bezig, kijkt op en komt eerst even bij mij kijken. Pas daarna gaat ze verder.

Het ligt aan de omgeving
Oorzaak 9: Er is een andere kat in de buurt
Wij mensen vinden samen eten gezellig. Een kat ziet dat anders. Katten jagen alleen, en een prooi is een maaltijd voor één. Is er een andere kat in de buurt, dan voelt puzzelen voor je kat minder veilig.
Soms zie je dat duidelijk: de ene kat neemt de puzzel over en de andere haakt af. Bij mij thuis neemt Ivy het graag over, en dan houdt Noor het snel voor gezien. Vaker is het subtieler. Je kat let dan meer op de andere kat dan op zijn puzzel.

Oorzaak 10: Er gebeurt iets interessanters
De tv staat aan, de deurbel gaat, of jij loopt naar de keuken. Voor een kat die nog aan het ontdekken is, wint zo’n prikkel het makkelijk van een puzzel. Ook een plek waar veel wordt gelopen, zoals de gang of de keukenvloer, maakt het lastig om rustig te puzzelen.
Wat nu? 3 tips om je kat op weg te helpen
Herken je een of meer oorzaken? Twijfel je over oorzaak 5, ga dan eerst langs je dierenarts. Bij de andere oorzaken helpen deze drie tips. Ze vullen elkaar aan, dus je kunt ze gerust combineren.
Tip 1: Maak de puzzel makkelijker
Begin makkelijker dan je denkt. Bijna elke puzzel kun je makkelijker maken: laat vakjes open, haal deksels eraf en doe er meer voertjes in. Hoe sneller je kat iets vindt, hoe groter de kans dat hij het nog een keer probeert. Lukt het, dan maak je het daarna telkens een stapje moeilijker.
Tip 2: Kies een puzzel die bij je kat past
Werkt je kat graag met zijn poot of met zijn neus? Met de puzzeltest ontdek je het profiel van je kat en zie je welke puzzels daarbij passen. Alle puzzels staan daar op een rij, met video, prijs en plus- en minpunten.
Tip 3: Samen puzzelen is leuker dan alleen
Blijf erbij en help je kat een handje. Wijs aan waar de voertjes liggen, of open zelf een klepje. Doordat jij er aandacht aan geeft, wordt de puzzel meteen interessanter. Zo wordt puzzelen iets wat jullie samen doen.
Ivy laat zelf weten wanneer ze hulp wil. Loopt ze vast, dan drukt ze op haar knop “mama”. Dan ga ik naast haar zitten en open ik samen met haar een paar klepjes.
Ivy loopt vast bij de Dog Worker en drukt op haar knop “mama”. Ik wijs aan waar de voertjes liggen, en zo puzzelen we samen verder.
Wil je meer tips, en weten hoe je stap voor stap verder bouwt? In de Training Voerpuzzels leer je hoe je begint zonder frustratie, welke puzzel bij jouw kat past en hoe je het uitdagend houdt als je kat alles snel doorheeft. Ook puzzelen met natvoer, met meerdere katten en met zelfgemaakte puzzels komt aan bod. Je kijkt in je eigen tempo en hebt 12 maanden toegang.
Veelgestelde vragen over een kat die niet wil puzzelen
Hoe lang duurt het voordat een kat een voerpuzzel snapt?
Dat verschilt per kat en per puzzel. Sommige katten hebben het binnen een paar minuten door, andere hebben een paar dagen of weken nodig. Belangrijker dan hoe snel je kat een puzzel doorheeft, is of hij er plezier aan heeft. Benieuwd welke puzzel bij jouw kat past? Doe de puzzeltest, dan zie je welke puzzels ik voor jouw kat aanraad.
Mijn kat puzzelde eerst wel. Waarom nu niet meer?
Vaak is de puzzel te makkelijk geworden, of staat hij de hele dag klaar en is hij meestal leeg. Ook iets nieuws in huis, zoals een andere kat of een verhuizing, kan meespelen. Haakt je kat plotseling af en eet hij ook anders dan normaal, laat hem dan nakijken door je dierenarts.
Is mijn kat te oud of te jong voor een voerpuzzel?
Meestal niet. Delgado en haar collega’s zagen in hun praktijk ook oudere katten, kittens, katten met drie poten en blinde katten met een voerpuzzel aan de slag gaan. Leeftijd zegt weinig over welke puzzel past. Kijk liever naar wat je kat fijn vindt en wat hij aankan. Met de puzzeltest vind je een puzzel die daarbij aansluit.
Kan mijn kat puzzelen als hij alleen natvoer eet?
Zeker. Kies dan een puzzel of likmat met ondiepe vakjes die van onderen dicht zijn, zodat het natvoer er makkelijk uit te likken is. Wil je geen kliederboel, laat je kat dan puzzelen op een plek die je makkelijk schoonmaakt, bijvoorbeeld in de badkamer. In de puzzelwijzer vink je “Geschikt voor natvoer” aan, dan zie je meteen welke je kunt kiezen.
Mogen mijn katten samen één puzzel doen?
Ik raad het af. Bij één puzzel neemt de ene kat het vaak over, en haakt de andere af. Geef elke kat liever een eigen puzzel op een eigen plek, zo voorkom je spanning tussen ze.
Wat doe ik als mijn kat gefrustreerd raakt?
Je herkent frustratie aan krabben of bijten in de puzzel, een zwiepende staart of je kat die er gefrustreerd vanaf loopt. Geef hem dan een makkelijk voertje en ruim de puzzel op. De volgende keer begin je een stapje makkelijker. Hoe je frustratie herkent en voorkomt, lees je ook in dit blog over frustratie tijdens het trainen.


